Hulplijn Voor Eenzame Mens

Uw gegevens worden niet opgeslagen of verwerkt.

Voelt u zich wel eens eenzaam?

  1. Ja
  2. Soms
  3. Nee

Kent u mensen in uw omgeving die eenzaam zijn?

  1. Ja, aardig veel
  2. Ja, een paar
  3. Nee

Stel u was eenzaam, wat zou u dan doen met uw eenzaamheid?

  1. Ik zou er over praten met vrienden/familie.
  2. Ik zou het actief negeren.
  3. Ik zou mij bezig houden met zo veel mogelijk dingen zodat ik er niet bij stil hoef te staan.
  4. Ik zou er niks aan doen. Het gaat vanzelf wel weg, toch?
  5. Ik zou professionele hulp in schakelen.
  6. Anders

Wat voor soort eenzaamheid voelt u?

  1. Sociale eenzaamheid - U heeft minder contact met andere mensen dan u wenst. Denk aan het missen van vrienden, kennissen of collega’s. Het sociaal netwerk schiet tekort.
  2. Emotionele eenzaamheid - U mist een hechte, intieme band met één of meerdere personen. Meestal gaat het om de levenspartner. Er is een emotionele behoefte.
  3. Existentiële eenzaamheid - U mist een bepaalde zingeving in uw leven. U heeft een verloren en zwervend gevoel, geen eigen plek of rol in het leven kennen, een gevoel van zinloosheid.

In welke situatie heeft u zich vooral eenzaam gevoeld?

  1. Wanneer u fysiek alleen bent (thuis of buitenshuis).
  2. Wanneer u alleen bent, zonder bekenden om u heen, op een drukke locatie.
  3. Wanneer u met vrienden/familie/bekenden bent.
  4. Wanneer u niet meer terugkomt op een oude, bekende plek (bijv. uw oude huis of uw eerdere baan).
  5. Anders

Wat doet u met uw eenzaamheid?

  1. Ik praat er over met vrienden/familie.
  2. Ik probeer het actief te negeren.
  3. Ik hou mij bezig met zo veel mogelijk dingen zodat ik er niet bij stil hoef te staan.
  4. Ik doe er niks aan, het gaat vanzelf wel weg, toch?
  5. Ik schakel professionele hulp in.
  6. Anders

Dit is de laatste pagina van de HVEM. Lees hier de ervaringsverhalen van de maakster en schrijfster van Je mag me altijd bellen.

Feiten en kenmerken rondom eenzaamheid

Wie is het meest eenzaam?

Eenzaamheid komt voor in alle leeftijdsklassen, maar vooral bij ouderen van 75+. Door beperkte fysieke, sensorische en cognitieve vaardigheden raken zij steeds meer geïsoleerd. Dit gaat vaak gepaard met het overlijden van een partner.

Man- Vrouw en relaties

Vrouwen en mannen geven bijna even vaak aan zichzelf eenzaam te voelen. Vrouwen hebben echter vaker last van emotionele eenzaamheid, terwijl mannen eerder sociaal eenzaam zijn. Een relatie is een sterke buffer tegen eenzaamheid mits die relatie stand houdt. Gescheiden mensen (22 procent) voelen zich vaker eenzaam dan ongehuwden (17 procent).

Sociale context

Sociaaleconomische factoren spelen ook een belangrijke rol. Hoger opgeleiden voelen zich minder vaak eenzaam dan lager opgeleiden. Daarbij speelt geld een belangrijke rol. Met veel geld kan men immers veel leuke sociale activiteiten ondernemen. Onder mensen die moeite hebben met rondkomen voelt 17 procent zich sterk eenzaam; onder mensen die geen moeite hebben met rondkomen is dat 6 procent. Hetzelfde verband is zichtbaar onder mensen met betaald werk (6 procent) en zonder (12 procent).

Mogelijke kenmerken van eenzaamheid

  • Iemand vertoont claim gedrag (op jou of iemand anders)
  • Iemand verzorgt zichzelf en zijn/haar omgeving slecht
  • Iemand is rusteloos
  • Iemand laat zich uit over zichzelf overbodig te voelen, zichzelf leeg te voelen of verdrietig en depressief te zijn
Maaike van Maltha (schrijfster) over eenzaamheid.

Mijn affiniteit met het onderwerp ‘eenzaamheid’ komt denk ik hoofdzakelijk voort uit mijn eigen ervaringen. Ik ben (al zeg ik het zelf) erg slecht in dingen als oppervlakte en koetjes en kalfjes: ik duik graag direct een diepte in. Het is een eigenschap waar ik blij mee ben, maar ook een eigenschap die er soms voor zorgt dat ik het moeilijk vind om dingen ‘gewoon’ leuk te vinden of ‘gewoon een gezellige avond te hebben’. Mijn hoofd wil een doel, een nut en vaak een intellectuele waarde ervaren bij de dingen die ik doe of de dingen waarover ik het heb. Dat zorgt er met regelmaat voor dat ik in het bijzijn van leeftijdsgenoten, maar ook in het bijzijn van andere mensen, een kloof voel. Ik wil het niet hebben over Famke Louise, nieuwsberichten zonder echt maatschappelijke waarde, of een of andere voetbalwedstrijd; ik wil graag weten wat je wil achterlaten aan de wereld.

Wat ook veel heeft bijgedragen aan mijn interesse in dit thema is mijn geoefendheid (kuch) in een slechte mentale gezondheid. Mijn depressie en mijn eetstoornis zijn zaken die hebben bijgedragen aan mijn kennis van hoe verslindend een gevoel van eenzaamheid kan zijn. Het hebben van een gevoel dat niet volledig wordt begrepen door je omgeving óf dat wat je voelt überhaupt niet bespreken met de mensen om je heen, hebben me bewust gemaakt van hoe makkelijk het eigenlijk is om eenzaam te ‘worden’ en hoe lastig het vervolgens is om met die eenzaamheid om te gaan. Laat staan er weer uit te kruipen. Hoewel het wat betreft mijn eigen eenzaamheid nu langzaamaan beter gaat, heeft het ervaren van die kwetsbare positie er wel voor gezorgd dat ik het belangrijk vind dat er (opener) over gesproken kan worden en vooral dat het geen taboe mag zijn. Wat mij betreft zetten we al een stap in de goede richting als we de dialoog over jouw of mijn eenzaamheid kunnen starten zonder schaamte of (zelf)veroordeling.

Bovendien ben ik de afgelopen tijd meer om me heen gaan kijken. Dat mag klinken als Zelfhulpboek 5043, maar wat het me heeft opgeleverd is vooral dat ik meer oog heb gekregen voor mensen om me heen, hoofdzakelijk in sociale settingen. Ik ben 21, op (huis)feestjes zou ik de tijd van mijn leven moeten hebben en uitgaan domineert natuurlijk de ranglijst van leuke evenementen in het leven van een 21-jarige. Maar wat me vooral op is gaan vallen, is dat je supergoed hartstikke alleen kan zijn tussen zo’n zooitje zwetende levensgenieters en dat dat niet iets is wat alleen ik ervaar. Misschien heb jij het wel naar je zin, maar geldt dat ook voor de vrienden die je hebt meegenomen? Die student bedrijfseconomie naar wie je net een veroordelende blik wierp omdat hij wel érg veel drinkt, poogt misschien dat wrange gevoel van alleen zijn te sussen. Het gesprek aangaan over alleen zijn in een groep heeft mij, cliché of niet, opgeleverd dat dat gevoelsleven van die feestende 21-jarige helemaal niet altijd zo feestelijk blijkt te zijn. En vooral dat we daar (bijna) allemaal hartstikke bekend mee zijn.

Ieke van Dam (maker) over eenzaamheid.

Onze samenleving wordt steeds individualistischer. Eenzaamheid wordt daarmee in de hand gewerkt. Een student komt thuis, gaat naar zijn kamer, deur dicht, Netflix aan. Onze blik is de hele dag naar een (eigen) beeldscherm gericht. Kunnen wij nog wel onze omgeving in ons op nemen? Het is belangrijk om sterk en zelfstandig te zijn wordt ons verteld. Maar wat als het mis gaat? Durven wij dan om hulp te vragen? Hoe afhankelijk mag je zijn van anderen? Waarom bestaat er zo’n sociale druk? Mijn eigen ervaring, betreffende eenzaamheid, was een belangrijke dreefveer om deze voorstelling te maken. Ik heb gemerkt dat eenzaamheid in andere levensfases beter bespreekbaarder is dan tijdens de studententijd, dat is immers ‘de tijd van je leven’. Daar kan niks aan mankeren, toch?

Hoera, het is zo ver: ik mag eindelijk op kamers! Na twee jaar jaloers naar mijn broer en zus te hebben gekeken mag ik nu ook mijn paar bezittingen inpakken en naar Amsterdam verhuizen. Wat een prachtige stad. Zo veel mooie gebouwen, een bruisende sfeer en allemaal bijzondere mensen op straat. Een plek waar ik mezelf ga ontplooien. Tenminste, dat dacht ik. Ik had het enorm naar mijn zin met al mijn nieuw verworven vrijheden, maar mijn studie paste niet goed bij mij. Conclusie: terug naar mijn ouders en een paar maanden gaan werken. Mijn vrienden waren succesvoller uitgevlogen dus veel was er niet om op terug te vallen. Ondanks dat mijn ouders erg ondersteunend en zorgzaam waren, voelde ik mij alleen, eenzaam.

Reizen, auditeren, verhuizen naar Utrecht, opnieuw beginnen. Opnieuw beginnen met het perfecte studentenplaatje in mijn hoofd. Op papier heb ik het allemaal voor elkaar: interessante studie, een leuke vereniging, lieve huisgenoten en een zorgzame familie. Maar toch haal ik geen voldoening uit mijn sociale contacten of mijn studie. Hoe komt dat? Door te veel te doen, kan ik mij nergens echt goed in verdiepen.

Ook in mijn omgeving zie ik bij verschillende mensen dit probleem zich voordoen. Maar het is niet enkel gebonden aan de studententijd. Iedereen krijgt er wel eens mee te maken.

Ik keek naar mijn opa met Alzheimer en Parkinson. Hij kon steeds moeizamer met mijn oma communiceren. Ze waren samen, maar toch alleen. Tweezaam. De gedachten van mijn opa vonden geen uitweg uit zijn hoofd, de woorden van mijn oma geen ingang.

Eenzaamheid is onontkoombaar. Het kan nuttig zijn om uit je schulp te komen maar wanneer het te lang aanhoudt kan het schadelijk zijn. Theater is een middel om verhalen met elkaar te delen. Dit was mijn verhaal, nu aan u de vraag: wat is uw verhaal en met wie deelt u het?

Wat vond u van Je mag me altijd bellen?

U kunt hier feedback achterlaten!